2.8. CMS Modx арқылы құрылған сайтты сүйемелдеу

1. MODX деген не?

MODX — икемді, жоғары деңгейлі CMS және CMF (Content Management Framework).
Ол PHP негізінде жасалып, толық шаблон бақылауын, модульдік кеңейтуді және кастом веб-қосымшаларды дамытуға мүмкіндік береді.

2. Сайт құрылымын түсіну

MODX 3.x негізгі бөліктері:

Бөлім	Сипаттама
Resources	Сайт беттері (документтер ағашы)
Templates	HTML шаблондары
Chunks	Қайта қолданылатын HTML код үзінділері
Snippets	PHP функциялары
Plugins	CMS әрекеттеріне реакция беретін PHP код
TVs (Template Variables)	Пайдаланушыға арналған өрістер

3. Контентті басқару (сүйемелдеу)

Админ-панельге кіру:

https://example.kz/manager

Логин мен құпиясөз — орнату кезінде белгіленген

Контент өзгерту:

Resources → қажетті бетті таңда
Мәтін, тақырып, SEO өрістерін өңде
«Сақтау» батырмасын бас

Шаблон (Template) өңдеу:

Elements → Templates → қалаған шаблон
HTML + MODX теги қолданылады ([[*pagetitle]], [[*content]] т.б.)

Кэш тазалау:

Жоғарғы меню → Clear Cache батырмасы
Немесе /core/cache/ ішін FTP арқылы тазалау

4. Хостингке орналастыру

Қажетті құралдар:

MODX CMS дайын сайт файлы (жинақталған, мыс: .zip)
SQL-дамп (modx.sql)
CPanel немесе FTP қолдауы бар хостинг
Домен аты

Қадам 1: Файлдарды жүктеу

CPanel → File Manager → public_html
modx_site.zip архивін жүктеңіз → Extract
Немесе FileZilla арқылы public_html ішіне барлық файлдарды салыңыз

Қадам 2: SQL-ды импорттау

CPanel → MySQL Databases:
- База жасаңыз: modx_db
- Пайдаланушы және құпиясөз жасаңыз
- Құқықтарды толық беріңіз
CPanel → phpMyAdmin:
- modx_db ішіне кіріп → «Import» → modx.sql таңдап → Go

Қадам 3: Конфигурацияны өзгерту

Конфигурациялық файл:

/core/config/config.inc.php

Мына жолдарды өзгертіңіз:

$database_user = 'modx_user';
$database_password = 'your_password';
$dbase = 'modx_db';

Кейде толық жол: /public_html/core/config/config.inc.php

Қадам 4: Папка рұқсаттарын тексеру

MODX кейбір каталогтарға жазу рұқсатын қажет етеді:

Папка	Рұқсат
/core/cache/	755 немесе 775
/assets/	755
/core/export/	755 (бар болса)

Қадам 5: Сайтты тексеру

Браузерге доменді жазыңыз:

https://example.kz

Егер бет ашылса → сайт сәтті көшірілді.
Егер қате шықса → логты қараңыз (/core/cache/logs/error.log)

5. Қосымша қауіпсіздік ұсыныстары

/setup/ папкасын жойыңыз
Админ URL өзгертуді қарастырыңыз (плагиндер арқылы)
FTP-мен қосылуды шектеу
Құпиясөздерді күшті етіңіз

Практикалық тапсырма

Тапсырма:

Сайтты хостингке орналастырып, дұрыс жұмысын тексеріңіз

Админкаға кіріп, бір бетті өңдеңіз

Кэшті тазалап, өзгерісті тексеріңіз

Қорытынды

Не үйрендіңіз?
MODX құрылымын түсіну
Контентті басқару, шаблондарды өзгерту
SQL мен файлдарды хостингке орнату
Конфигурацияны баптау